poniedziałek, 16 października 2017 . [ kurs walut ] [ pkt.pl ] [ pkp.pl ] [ kontakt ] [ promocja ] [ rss ]
ZABRZEG.net.pl
:: Strona główna
:: Zabrzeg
:: Instytucje
:: Sport
:: Kultura
:: Zdrowie
:: Komunikacja
:: Wyszukiwarka
:: Plan 2008-2015

:: Kontakt
:: Mapa serwisu
:: Linki
:: Promocja
:: Strony Cz-Dz
:: Forum
:: Taroki
:: Memoriał
:: Pogoda






CzechoBiznes.pl // internetowy katalog firm





Bookmark and Share

HISTORIA ZABRZEGA

Zabrzeg początkowo należał do parafii w Goczałkowicach. Z chwilą objęcia w 1568 roku Księstwa Pszczyńskiego przez Karola Promnitza parafia goczałkowicka poszła śladem swojego właściciela i przyjęła luteranizm. W okresie 1568-1590 Zabrzeg, który pozostał przy katolicyzmie w nieznanych bliżej okolicznościach przeszedł pod władzę proboszczów czechowickich. Parafia czechowicka należała do diecezji wrocławskiej i z tego powodu Zabrzeg zmienił swoją dotychczasową krakowską przynależność diecezjalną na wrocławską. Pozostał również przy katolicyzmie, bowiem władające Czechowicami polskie rody szlacheckie były wyznania katolickiego a Anna Zborowska dla zabezpieczenia katolickiego władania parafią wydała w Melsztynie w 1618 roku specjalny przywilej zapewniającym poddanym Czechowic, Dziedzic i Zabrzega wprowadzenie na opuszczony urząd tylko plebana katolickiego zatwierdzonego przez biskupa. W 100 lat później na pewno w 1688 roku Zabrzeg należał już do parafii św. Marcina w Międzyrzeczu, o czym świadczą protokoły z wizytacji biskupiej w 1679 i 1688 roku.

W 1782 roku wybudowano piękny barokowo-klasycystyczny murowany kościół pod wezwaniem św. Józefa. Zabrzeg stał się samodzielną parafią 1 listopada 1785 roku w wyniku decyzji biskupa wrocławskiego Ignacego Neumanna. Przy kościele w 1793 roku zbudowano parterowy budynek dla potrzeb szkoły. W miarę powiększania się liczby dzieci dobudowano piętro i urządzono salę, w których realizowano program czterech klas szkoły ludowej. Nowy budynek szkolny, na gruncie Jana Wrzoła oddano do użytku w 1930 roku (kamień węgielny poświęcono 11.11.1928 rok) Szkoła ta realizowała pełny program szkoły powszechnej a po jej ukończeniu młodzież mogła uczyć się w szkole wydziałowej w Czechowicach.

Właściciele Państwa Bielskiego wszelkimi sposobami dążyli do podniesienia dochodowości gospodarstwa, dlatego samowolnie zwiększali ilość dni pańszczyzny, wysokość czynszów, podwód siedlaczych. Niezadowolenie wśród chłopów rosło. W 1746 roku przerodziło się ono w otwarty bunt przeciw właścicielowi Państwa Bielskiego Fryderykowi Wilhelmowi von Haugwitz. Chłopi z Zabrzega wraz z innymi poddanymi zebrali się na kopcu w Starym Bielsku. Wśród przywódców buntów zabrzeżanie: Wacław Czylok i Szymon Dzida. Zastraszeni chłopi sami wrócili do domów, a kary za podniesiony bunt nie były wysokie. Nie tylko wyzysk panów był przyczyną nędzy mieszkańców naszych ziem. Rabunki i bezwzględny ucisk miejscowej ludności były dziełem plądrujących włości.

Częste nieurodzaje powodowały głód i choroby oraz dziesiątkowały ludność. Tak było na początku XVIII wieku. W 1831 roku wioskę obiegła epidemia cholery azjatyckiej a "w głodnych rokach" lat 1844-1847 z głodu zmarło wielu mieszkańców. Wilgotne i malaryczne tereny nad Wisła tak często zalewane w czasie powodzi, powodowały choroby epidemiologiczne szczególnie dotykające dzieci.

W wyniku wojny austriacko-pruskiej Górny Śląsk został zagarnięty przez królestwo pruskie. Przy Austri pozostał Śląsk Cieszyński i Opawski. Rzeka Wisła stała się granicą pomiędzy Austrią i Prusami. Z tego faktu skorzystali mieszkańcy Zabrzega, którzy mieli okazję prowadzenia handlu z sąsiednimi bogatym państwem. Przez granicę na Wiśle przeprawiali ludzie przewoźnicy. Znamy nazwiska niektórych przewoźników np. w ostatnim dziesięcioleciu XVII w. byli nimi Szary i Paweł Biela. Przez Wisłę do Prus przepędzano spore ilości bydła ze Śląska cieszyńskiego, o czym świadczy zapis w protokole sądu Państwa Bielskiego z dnia 7 czerwca 1794 roku.

Sytuacja chłopów uległa poprawie pod koniec XVIII w. Zdecydował o tym wydana przez cesarza Józefa II w 1781 roku ustawa znosząca poddaństwo chłopów, ale ziemia pozostała nadal własnością pana a chłop nadal miał obowiązek robocizny na pańskim folwarku.

W latach 1781 1790 ówczesny właściciel księstwa bielskiego Książe Franciszek Sułkowski rozparcelował wszystkie folwarki swego dominium. Folwark zabrzeski przeszedł w ręce chłopów. Większość obszarów skupił u rodziny: Wrzołów, Kopciów, Tomaszczyków, Czyloków, Gawlasów, Kusiów, Beregrów, Brandysów i Puchałków.

Pełna niezależność gospodarcza przyniosła chłopom dopiero Wiosna Ludów w 1848 roku. W kwietniu tego roku w Wiedniu austriackie Zgromadzenie Narodowe uchwaliło zniesienie wszelkiej zależności poddanych gruntów, w zamian za co panowie mieli otrzymać pełną rekompensatę z funduszów państwowych. Śladem dawnego porządku pozostały dwory i inne zakłady. W powiecie bielskim największym niemieckim ziemianinem był Aleksander ks. Sułkowski, do którego należał m.in. zakład przetwórstwa rolno-leśnego w Zabrzegu.

Wiosna Ludów zapoczątkowała odrodzenie narodowe na Śląsku Cieszyńskim. Walczono o wprowadzenie języka polskiego do szkół i urzędów. Powstały instytucje, które pielęgnowały i doskonaliły język polski, organizowały imprezy kulturalne i szerzyły czytelnictwo. Podkreślano za Pawłem Stalmachem: " my Ślązacy nie jesteśmy Czechami, jesteśmy i będziemy Polakami". Ogromną rolę w tym dziele odegrała "Gwiazdka Cieszyńska".

[ wróć ] [ dalej ]





wyszukaj połączenie PKP
z:
do:
data:
godzina:
walutakupnosprzedaż
1 USD3,54653,6181
1 EUR4,20844,2934
1 CHF3,64943,7232
1 GBP4,72354,8189
źródło: NBP.pl więcej...
firma, produkt, usługa...

miejscowość, powiat...

Prawa autorskie do większości materiałów i wiadomości zamieszczonych w serwisie należą do redakcji portalu. . . . . . [ góra ]
SPAM STOP! | Copyright © 2005-2009 by djh & Mooris | web@zabrzeg.net.pl
Wszystkie prawa zastrzeżone! | Polityka prywatności | agencja interaktywna, projektowanie stron internetowych